Η πορεία των μαχών στο Ναγκόρνο Καραμπάχ

του Γεβγένι Κρούτικωφ

Σύμφωνα με τις στρατιωτικές αναφορές του Αζερμπαϊτζάν, τα στρατεύματα αυτής της δημοκρατίας κερδίζουν όλο και περισσότερες νίκες στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ και καταλαμβάνουν ολοένα και νέες κατοικημένες περιοχές. Ωστόσο, ποια είναι η επιχειρησιακή κατάσταση στο Καραμπάχ αυτήν τη στιγμή, ποιες πραγματικές επιτυχίες είχε ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν και πού αναγκάστηκε να υποχωρήσει λόγω της σθεναρής υπεράσπισης του Ναγκόρνο-Καραμπάχ;

Στον πόλεμο της πληροφορίας, το Μπακού ξεπερνά σαφώς το Στεπανακέρτ και το Ερεβάν. Ωστόσο, από την άποψη του τι πραγματικά συμβαίνει κατά τη διάρκεια των εχθροπραξιών, δεν είναι όλα τόσο προφανή.

Πρώτα απ’ όλα, αξίζει να σημειωθεί ότι η πλευρά του Αζερμπαϊτζάν επανέλαβε απολύτως το σενάριο του Απριλίου 2016 (οι συγκρούσεις στο Καραμπάχ που είναι γνωστές ως "Πόλεμος του Απριλίου") μόνον που έχει συγκεντρώσει πολύ μεγαλύτερες δυνάμεις για μια παρόμοια επιχείρηση. Η λογική
των γεγονότων που λαμβάνουν χώρα στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ μπορεί να συντεθεί ως εξής.

Οι σεμνοί στόχοι του Αζερμπαϊτζάν

Πρώτον, το Αζερμπαϊτζάν δεν στοχεύει να καταστρέψει εντελώς το Ναγκόρνο-Καραμπάχ. Ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν, με όλη την αριθμητική και ποιοτική ανωτερότητά του, δεν είναι ικανός για αυτό χωρίς εξωτερική βοήθεια. Όπως και το 2016, οι Αζέροι επιτέθηκαν όχι στην κεντρική κατεύθυνση (δηλαδή μέσω του Ağdam και του Askeran προς το Στεπανακέρτ), αλλά περιορίστηκαν σε τοπικές επιχειρήσεις στο νότιο (πόλεις Jabrayil και Füzuli) και βόρειο, βορειοανατολικό (προς την κατεύθυνση Goranboy και Tartar) τμήμα του μετώπου.

Πιθανότατα, οι συγκρούσεις θα τελειώσουν μόλις τα στρατεύματα του Αζερμπαϊτζάν μπορέσουν να καταλάβουν οποιοδήποτε σημαντικό οικιστικό κέντρο, και αυτό θα ανακοινωθεί από το Μπακού ως μια μεγάλη νίκη. Ορισμένες πηγές αποκαλούν την πόλη Füzuli ως έναν τέτοιο στόχο. Αυτό είναι το μέγιστο σημείο μιας πιθανής προόδου του Αζερμπαϊτζάν προς τη νότια κατεύθυνση, το οποίο μπορεί να επιτευχθεί με ανεκτές για την κοινωνία του Αζερμπαϊτζάν απώλειες Αζέρων στρατιωτών.

Αλλά πρέπει να θυμόμαστε ότι κανείς δεν ζει πλέον στους οικισμούς της πρώτης γραμμής, είναι απλώς ένας σωρός από ερείπια. Σε μια τέτοια κατάσταση, οι μάχες για κάποιες άγνωστες κορυφές μετατρέπονται γρήγορα σε υπερτιμημένες αξίες από την άποψη της προπαγάνδας. Έτσι, για παράδειγμα, συνέβη με την κορυφή του λόφου Lalatapa κοντά στην πόλη Horadiz που βρίσκεται στην νότια κατεύθυνση. Την είχαν κερδίσει οι Αζέροι από τους Αρμένιους το 2016, μετά την έχασαν και τώρα καταλαμβάνεται εκ νέου από τα στρατεύματα του Αζερμπαϊτζάν. Από στρατηγικής απόψεως, το Lalatapa δεν έχει αξία, αλλά απ’ αυτό μπορεί κανείς να δει την Horadiz και πολλά μεγάλα χωριά του Αζερμπαϊτζάν, στα οποία οι πρόσφυγες επέστρεψαν αμέσως επιδεικτικά και άρχισαν να αναρτούν προπαγανδιστικά βιντεάκια. Η νίκη στο Lalatapa αυτή τη στιγμή είναι ένα από τα πιο σημαντικά πολιτικά επιτεύγματα του στρατού του Αζερμπαϊτζάν. Στο Μπακού, εξέδωσαν ακόμη και γραμματόσημο για το γεγονός αυτό.

Δεύτερον, ακόμα κι αν το Αζερμπαϊτζάν το ήθελε, δεν μπορεί να υπολογίζει σε έναν παρατεταμένο πόλεμο. Εάν, σε ένα μήνα, δεν επιτευχθεί κάποια σημαντική επιτυχία στην επίθεση, η ιστορία αυτή θα πρέπει κάπως να τελειώσει. Στην περιοχή αυτή το καλοκαίρι είναι πολύ ζεστό και ο χειμώνας πολύ κρύος. Την άνοιξη λειώνουν τα χιόνια. Το φθινόπωρο είναι η τέλεια εποχή για πόλεμο. Δεν πετύχαμε μέχρι να έλθουν τα κρύα, τέλος- ήρθε η ώρα για αναδίπλωση.

Επιπλέον, τα στρατιωτικά αποθέματα του Αζερμπαϊτζάν εξαντλούνται. Έχουν ήδη αναφερθεί ελλείψεις πυρομαχικών. Και στον κεντρικό τομέα του μετώπου (δηλαδή, εκεί όπου η μάχη είναι λιγότερο έντονη), βρέθηακαν θωρακισμένα οχήματα του 4^ου Σώματος Στρατού του Αζερμπαϊτζάν. Πρόκειται για τις πλέον ύστερες στρατηγικές εφεδρείες, στην πραγματικότητα είναι η φρουρά του Μπακού, η οποία είναι επίσης έχει και το πιο ολιγάριθμο προσωπικό.

Τρίτον, το Αζερμπαϊτζάν επέδειξε και πάλι αδυναμία στη μάχη του πεζικού. Ένα παράδειγμα μπορεί να δοθεί από τις μάχες για τα χωριά Madagiz και Talysh στην κατεύθυνση Goranboy-Tartar, καθώς και από τα όσα συνέβησαν στην οροσειρά Murovdağ και κοντά στο χωριό Agdere. Τα χωριά Madagiz και Talysh θεωρούνται στο Γενικό Επιτελείο Στρατού του Αζερμπαϊτζάν σχεδόν σαν "το κλειδί για τον Καραμπάχ". Όπως και το 2016, και τώρα ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν συγκέντρωσε μεγάλες δυνάμεις τεθωρακισμένων σε μια μικρή παρέλαση στο φαράγγι Tartar απέναντι από το χωριό Madagiz, που επιτέθηκε στις αρμενικές θέσεις στα ύψη γύρω από το χωριό. Μετά από αρκετές ημέρες μάχης και έχοντας χάσει έναν άγνωστο αριθμό αρμάτων μάχης, οι Αζέροι κατέλαβαν αυτά τα ύψη. Ωστόσο, το πεζικό, αφού μπήκε στο Madagiz, δεν προσπάθησε καν να κατοχυρώσει τις θέσεις του - και την επόμενη μέρα απλά έφυγε.

 

Η επιτυχία της αρμενικής άμυνας και η απειλή για τις επικοινωνίες

Το πιο επικίνδυνο για την αρμενική πλευρά είναι οι μάχες προς την βορειοανατολική κατεύθυνση - Goranboy-Tartar. Εάν οι Αζέροι καταφέρουν να φτάσουν στο Martakert από το βορρά, αυτό θα δημιουργήσει μια πραγματική απειλή για την Αρμενία στον κεντρικό τομέα του μετώπου, όπου επί του παρόντος πραγματοποιούνται μόνο μονομαχίες πυροβολικού.

Μια ξεχωριστή ιστορία με μάχες στη βόρεια κατεύθυνση έχει λάβει χώρα στην κορυφογραμμή του Murovdag. Το 1994, οι αρμενικές μονάδες κατέλαβαν τα περάσματα και τα ύψη του Murovdag – πρόκειται για το φυσικό γεωγραφικό σύνορο που χωρίζει το βορειοδυτικό Αζερμπαϊτζάν από το Καραμπάχ και την περιοχή Kalbajar. Στα βόρεια της είναι η κοιλάδα του ποταμού Kura με μεγάλες πόλεις του Αζερμπαϊτζάν, συμπεριλαμβανομένων των Yevlakh και Ganja. Υπάρχει πάντα χιόνι στα περάσματα και στις κορυφές υπάρχουν οχυρωμένες αρμενικές θέσεις από τα μέσα της δεκαετίας του '90. Η πλευρά του Αζερμπαϊτζάν συγκέντρωσε κολοσσιαίες δυνάμεις πυροβολικού σε αυτόν τον τομέα του μετώπου, που της επέτρεψε να κτυπήσει από πολλές θέσεις μονάδες του 10ης αρμενικής ορεινής μεραρχίας πεζικού. Οι αρμενικές θέσεις στον κομβικό οικισμό του Agdere περικυκλώθηκαν σχεδόν εντελώς. Οι Αζέροι τους έδωσαν την δυνατότητα να παραδοθούν, αλλά οι Αρμένιοι δεν παραδόθηκαν και δεν έφυγαν από το Agdere, κάτι που δείχνει και το υψηλό ηθικό του λαού του Καραμπάχ.

Στην κεντρική κατεύθυνση (Ağdam-Askeran), πραγματοποιούνται πυκνές βολές πυροβολικού με εκπληκτική υπεροχή της αρμενικής πλευράς. Μέσα σε λίγες μέρες μετά την έναρξη του ενεργού σταδίου των εχθροπραξιών, και οι δύο πλευρές άρχισαν να μεταφέρουν ενισχύσεις πιο κοντά στην πρώτη γραμμή. Σύμφωνα με όλους τους στρατιωτικούς κανόνες την ίδια ώρα, τα πυρά του πυροβολικού μεγάλου βεληνεκούς, των MLRS και των συστημάτων υψηλής ακρίβειας, στόχευσαν αμέσως από την πρώτη γραμμή βαθιά στη γραμμή του εφοδιασμού.

Και οι δύο πλευρές βάλλουν επιτυχώς κατά των εχθρικών επικοινωνιών, αλλά η πλευρά του Αζερμπαϊτζάν στόχευσε απευθείας στο Στεπανακέρτ και στον κοντινό μικρό οικισμό του Aygestan (Ballidzha), όπου, εκτός από το διάσημο εργοστάσιο του κονιάκ, βρίσκονται θέσεις του αρμενικού πυροβολικού μακράς εμβέλειας. Όλα αυτά οδήγησαν στην καταστροφή του οικιστικού τομέα και σε απώλειες του άμαχου πληθυσμού. Το αρμενικό πυροβολικό πυροβολεί σε μικρούς οικισμούς βαθιά στον κεντρικό τομέα της άμυνας του Αζερμπαϊτζάν, κατά μήκος του πρώην αυτοκινητόδρομου Ağdam -Μπακού, προκειμένου να αποφευχθεί η μεταφορά οπλισμού κατά μήκος ενός ευθύ δρόμου.

Από το 1994, έχουν κατασκευαστεί αρκετές στρατηγικές εθνικές οδοί στο Ναγκόρνο Καραμπάχ με τα χρήματα της αρμενικής διασποράς. Συγκεκριμένα, έχουν κατασκευαστεί αυτοκινητόδρομοι στο βορρά και στο άξονα βορρά-νότου (Mardakert - Drbon - Aygestan - Στεπανακέρτ - Krasnyi Bazar - Hadrut), σε βραχώδεις περιοχές, οι οποίοι επίσης υπόκεινται τακτικά σε στρατηγικές βολές από το πυροβολικό του Αζερμπαϊτζάν. Ο βομβαρδισμός από το Αζερμπαϊτζάν του στρατηγικά σημαντικού διαδρόμου Lachin [που συνδέει την Αρμενία με το Ναγκόρνο Καραμπάχ] δεν έχει ακόμη επιφέρει αποτελέσματα και οι τρύπες στις γέφυρες του αυτοκινητόδρομου επιδορθώνονται αποτελεσματικά.

Μία από τις σημαντικές επιτυχίες του Αζερμπαϊτζάν στο βόρειο τμήμα του μετώπου ήταν όχι μόνο η κατάληψη κορυφών στην οροσειρά Murovdag, αλλά και το κλείσιμο του δρόμου Vardenis-Agdere. Όχι μόνο αυτή η εναλλακτική διαδρομή βάλλεται από τους Αζέρους, αλλά και το ίδιο το Vardenis (περιοχή της ίδιας της Αρμενίας) δέχτηκε βομβαρδισμό. Τώρα ακόμη και η τακτική τροφοδοσία της περιοχής αυτής μέσω του Lachin είναι προβληματική.

Ο χρόνος επιστράτευσης που είχε εκπονήσει αρχικώς το Αρμενικό Γενικό Επιτελείο εν μέρει δεν πέτυχε, αλλά τελικά ο αριθμός των στρατιωτών που έπρεπε να κινηθεί από την Αρμενία για να κρατήσει τον Καραμπάχ έχει ήδη σταλεί. Πρόκειται για 40 έως 45 χιλιάδες άτομα, εξαιρουμένου του αρμενικού τομέα του μετώπου κοντά στο Berd. Και η αζερική πλευρά, φαίνεται, ότι έχει φτάσει επίσης στη μέγιστη δυνατότητα επιστράτευσης 120-150 χιλιάδων ανθρώπων, η οποία σαφώς δεν είναι αρκετή για να επιτεθεί στη δεύτερη γραμμή της αρμενικής άμυνας. Στα βουνά αυτό θα ήταν αυτοκτονία.

Η μόνη πραγματική πηγή κινδύνου για την αρμενική πλευρά παραμένει τώρα η θέση στη βορειοανατολική κατεύθυνση γύρω από τη ζώνη Madagiz-Talish-Tonashen. Δεδομένων των προβλημάτων με τη λήψη ενισχύσεων και προμηθειών σε αυτό το τμήμα, όλα αυτά μπορεί να είναι αρκετά επικίνδυνα. Μακροπρόθεσμα, η κατάσταση παραμένει ανησυχητική ακόμη και στην πιο φαινομενικά σταθερή κατεύθυνση - την κεντρική, καθώς μπορεί να υπάρξουν επίσης προβλήματα
επιμελητείας, και η τακτική του Αζερμπαϊτζάν συνίσταται κυρίως στον πόλεμο εκ
του μακρόθεν.

Στρατηγικό μειονέκτημα

Είναι ήδη σαφές ότι η δυναμική της επίθεσης του Αζερμπαϊτζάν στο νότο έχει εξαντληθεί και μπορεί απλώς να την κλείσει κινούμενο προς το Füzuli. Για την αρμενική πλευρά, η παράδοση του Füzuli είναι πολιτικά απαράδεκτη, καθώς καταστρέφει το ίδιο το σύστημα της «ζώνης ασφαλείας», το οποίο δημιουργήθηκε από το 1994. Αλλά καθώς οι Αρμένιοι ενισχύονται με νέες δυνάμεις σε αυτήν την περιοχή, η πίεση της πλευράς του Αζερμπαϊτζάν θα μειωθεί και θα καταστεί στρατηγικό μειονέκτημα το ίδιο το σχέδιο της διμέτωπης επίθεσης. Εν πάση περιπτώσει, η λεγόμενη «γραμμή Ογκανιάν» (η πρώτη γραμμή άμυνας του Καραμπάχ, που πήρε το όνομά της από έναν από τους οργανωτές της) δεν έχει καταρρεύσει.

Υπάρχουν άνθρωποι στο Ερεβάν που πιστεύουν ότι το σχέδιο του Αζερμπαϊτζάν (η συγγραφή του αποδίδεται στους Τούρκους) [για επίθεση από βορρά και νότο] είναι μόνο για παραπλάνηση. Η μεταφορά του 4ου Σώματος Στρατού του Αζερμπαϊτζάν από το Μπακού στο Ağdam υποδεικνύει ότι η κύρια επίθεση έχει σχεδιασθεί να εκδηλωθεί στον κεντρικό τομέα - για εβδομάδες οι μονάδες του Αζερμπαϊτζάν καταστρέφουν τη 10η Ορεινή Μεραρχία του Καραμπάχ και την αναγκάζουν να αποσύρει ενισχύσεις από τον κεντρικό τομέα στα βόρεια και νότια, στο Tartar και στο Füzuli. Ωστόσο, δεδομένης της περίεργης τακτικής πεζικού των Αζέρων, την συχνή τους παγίδευση σε ενέδρες και σε ναρκοπέδια της πρώτης γραμμής, με αδικαιολόγητες απώλειες, είναι δύσκολο να πιστέψουμε σε μια τέτοια πονηρή τουρκική ιδέα.

Ίσως οι επόμενες μέρες να είναι καθοριστικές για μία νέα φάση της στρατιωτικής σύγκρουσης για το Ναγκόρνο-Καραμπάχ. Αυτό που θα καθορίσει την κατάσταση είναι οι εξελίξεις στο Madagiz, στο Agdere και η πορεία του εφοδιασμού του Καραμπάχ από την Αρμενία. Για το Μπακού είναι επίσης εξαιρετικά σημαντικό να καθορίσει την κατεύθυνση της νέας επίθεσης, αφού μετά την υποχώρηση των Αρμενίων στην περιοχή Jabrayil, τα μέσα στο νότο έχουν εξαντληθεί.

πηγή: https://vz.ru/world/2020/10/7/1064196.html

Οι εθνικές μειονότητες του Αζερμπαϊτζάν και ο ρόλος τους στον πόλεμο του Καραμπάχ

Η περιοχή της μειονότητας των Ταλίς

Η διοίκηση του Καραμπάχ κάλεσε τις εθνικές μειονότητες του Αζερμπαϊτζάν να προβούν σε μαζικές διαμαρτυρίες και πράξεις σαμποτάζ στα μετόπισθεν. Στο αρμενικό πυροβολικό απαγορεύτηκε να στοχεύει στις περιοχές του Λεζγκιστάν και Ταλισιστάν, όπου διαμένουν συμπαγείς εθνοτικές μειονότητες του Αζερμπαϊτζάν. Θυμίζουμε ότι τη δεκαετία του '90, υπήρξε μια πραγματική εξέγερση των ιρανικής καταγωγής Ταλίς εναντίον του Μπακού.

Ωστόσο, η ευγενική υπόσχεση του ηγέτη του Καραμπάχ κ. Harutyunyan να μην κτυπηθούν οι περιοχές των Λεζγκίνων και των Ταλίς φαίνεται αμφίβολη έτσι κι αλλιώς να πραγματοποιείτο. Είναι απίθανο το πυροβολικό του Καραμπάχ ή της Αρμενίας να καταφέρει να φτάσει στις βορειοανατολικές περιοχές του Αζερμπαϊτζάν, στα σύνορα με τη Ρωσία, όπου ζουν οι Λεζγκίνοι, ο ίδιος λαός που ζει κυρίως στην ρωσική δημοκρατία του Νταγκεστάν (γύρω στο 1.000.000). Το ίδιο ισχύει και για την αντίθετη "γωνιά" - στην ακραία νοτιοανατολική πλευρά, όπου οι Ταλίς κατοικούν στα σύνορα με το Ιράν. Αλλά ως πολιτική χειρονομία, η δήλωση του ηγέτη του Καραμπάχ αξίζει προσοχής. Στα πρόθυρα της κλιμάκωσης της ένοπλης σύγκρουσης του Καραμπάχ σε ολοκληρωτικό πόλεμο, οι Αρμένιοι θυμήθηκαν τους μικρούς λαούς του Αζερμπαϊτζάν  και αυτό δεν είναι τυχαίο. Κατά τη διάρκεια του προηγούμενου πολέμου, ο παράγοντας της εθνικής αναταραχής στα μετόπισθεν έπαιξε σημαντικό ρόλο.

Κατά τη διάρκεια της σοβιετικής περιόδου, η μεγαλύτερη μειονότητα στη Σοσιαλιστική Δημοκρατία του Αζερμπαϊτζάν, εκτός από τους Ρώσους, ήταν οι Αρμένιοι (έως και 8% του πληθυσμού - κάτοικοι του Μπακού και της Αυτόνομης Περιφέρειας του Ναγκόρνο-Καραμπάχ). Ως αποτέλεσμα του πολέμου 1988-1994 και της πτώσης του Καραμπάχ, το Αζερμπαϊτζάν μετατράπηκε σε μια σχεδόν μονοεθνική δημοκρατία. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της απογραφής του 2009, το 92% είναι Αζέροι, ακολουθούμενο από τον Λεζγκίνους (2%) και τους Ταλίς (1,3%). Υπάρχουν 163 Αρμένιοι στη Δημοκρατία, σύμφωνα με την ίδια απογραφή. Οι Αρμένιοι του Καραμπάχ έχουν επιδείξει μια επιτυχημένη αυτονομιστική εμπειρία. Αλλά και τα εθνικά κινήματα των Ταλίς και των Λεζγκίνων στις αρχές της δεκαετίας του 1990 προσπάθησαν επίσης να πετύχουν επίσης την αυτονομία των εθνών τους.

Το καλοκαίρι του 1993, το Αζερμπαϊτζάν υπέστη σοβαρές ήττες στο μέτωπο του Καραμπάχ και μια οξεία πολιτική κρίση. Ο συνταγματάρχης Σουρέτ Χουσεΐνοφ εξεγέρθηκε στην πόλη Γκαντζά και κινήθηκε με το στρατό του προς το Μπακού. Ο τότε πρόεδρος Αμπουλφάζ Ελτσίμπει έφυγε από την πρωτεύουσα και ο Γκεϊντάρ Αλίγιεφ, ο οποίος επέστρεψε στην πατρίδα του, δεν είχε ακόμη πάρει την εξουσία. Εκείνη τη στιγμή, ο φίλος του συνταγματάρχη Χουσεΐνοφ, συνταγματάρχης Αλακράμ Γκουμάτοφ, αναπληρωτής υπουργός Άμυνας στην κυβέρνηση του Αζερμπαϊτζάν και συγχρόνως ένας από τους ηγέτες του εθνικού κινήματος του Ταλίς, συνέβαλε στη σύγχυση. Επέστρεψε στην πατρίδα του, και κήρυξε την Αυτόνομη Δημοκρατία Talysh-Mugan (TMAR).

Τον αυτοκηρυχθέντα πρόεδρο Γκουμάτοφ τον στήριξε μία ταξιαρχία του στρατού, η οποία μέχρι εκείνη τη στιγμή υπό την ηγεσία του είχε πολεμήσει ενάντια στους αυτονομιστές του Καραμπάχ. Ο Φαχριντίν Αμπάσοφ (Aboszoda), καθηγητής του Πανεπιστημίου του Μπακού, και ο ίδιος Ταλίς, ο οποίος έλαβε τη θέση του πρωθυπουργού, ανέλαβε τον σχεδιασμό του αυτόνομου Ταλισιστάν. Έχοντας μάθει για τη ανακήρυξη της δημοκρατίας, η ταξιαρχία των Ταλίς αποχώρησε από το μέτωπο του Καραμπάχ, κι ο στρατός των Αρμενίων μπόρεσε να καταλάβει τη στρατηγικά σημαντική πόλη του Τζεμπραΐλ χωρίς μάχη. Παρεμπιπτόντως, ο Αλίγιεφ ο νεώτερος, πρόεδρος σήμερα του Αζερμπαϊτζάν, μόλις προχθές ανακοίνωσε την κατάληψη αυτής της πόλης.

Τότε, το καλοκαίρι του 1993, ο πατέρας του ο Γκεϊντάρ Αλίγιεφ έπρεπε να μετακινήσει στρατεύματα από το Καραμπάχ για να καταστείλει τους αυτονομιστές Ταλίς. Αυτό βοήθησε πολύ τους Αρμένιους και έγινε ένας από τους λόγους για την ήττα του Αζερμπαϊτζάν και την de facto ανεξαρτησία του Καραμπάχ.

Ο Γκουμάτοφ συνελήφθη, φυλακίστηκε, δραπέτευσε, συνελήφθη και πάλι και καταδικάστηκε σε θάνατο, που μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη. Το 2004, υπό την πίεση του Συμβουλίου της Ευρώπης, ο σημερινός πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν συγχώρεσε τον Γκουμάτοφ, αλλά του στέρησε την υπηκοότητα του Αζερμπαϊτζάν. Ο πρώην ηγέτης του TMAR ζει στην Ολλανδία, όπου το 2018 ίδρυσε την "εξόριστη κυβέρνηση της Δημοκρατίας". Ο πρώην πρωθυπουργός Aboszoda κρυβόταν στο εξωτερικό, εκδόθηκε στο Αζερμπαϊτζάν και τον Φεβρουάριο του τρέχοντος έτους καταδικάστηκε σε 16 χρόνια φυλάκισης.

Στο βόρειο τμήμα του Αζερμπαϊτζάν και στο νότιο τμήμα του Νταγκεστάν στις αρχές της δεκαετίας του 1990, το εθνικό κίνημα των Λεζγκίνων Sadval (Ενότητα), με επικεφαλής έναν καταγόμενο από το Νταγκεστάν, τον Ναζίμ Γκατζίεφ, ήταν ενεργό, και σκόπευε να δημιουργήσει ένα ενωμένο Λεζγκιστάν. Όμως το κίνημα δεν έφτασε στην ανακήρυξη της αυτόνομης δημοκρατίας - μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1990, οι αρχές του Αζερμπαϊτζάν κατέστειλαν τις δραστηριότητες του Sadval στο έδαφός του. Ακτιβιστές αυτής της οργάνωσης καταδικάστηκαν για τρομοκρατικές επιθέσεις στο μετρό του Μπακού τον Μάρτιο και τον Ιούλιο του 1994. Σύμφωνα με την έρευνα των Αζέρων, τα μέλη του Sadval ενήργησαν σύμφωνα με τις οδηγίες των αρμενικών ειδικών υπηρεσιών. Ταυτόχρονα, όχι μόνο η ρωσική οργάνωση "Memorial", αλλά και το "Κέντρο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Αζερμπαϊτζάν" αναγνώρισαν τους καταδικασμένους ως πολιτικούς κρατουμένους. Ο ηγέτης του Sadval Γκατζίεφ βρέθηκε νεκρός το 2016 στην Μαχατσκαλά, πρωτεύουσα του Νταγκεστάν, - ο θάνατός του, πάντως, δεν σχετίζεται με την πολιτική του δραστηριότητα.

Ρώσοι εμπειρογνώμονες, ωστόσο, θεωρούν υπερβολική σήμερα τη συζήτηση για διακρίσεις εις βάρος των μειονοτήτων στο Αζερμπαϊτζάν. «Τόσο οι Ταλίς όσο και οι Λεζγκίνοι εξακολουθούν να αισθάνονται δυσαρέσκεια και μειονεξία, όπως κάθε εθνική μειονότητα. Αλλά δεν άκουσα κανέναν να καλεί σε μαζικές διαμαρτυρίες. Δεν μπορεί να υπάρξουν σοβαρά προβλήματα μεταξύ των εθνών στα μέρη όπου ζουν οι Ταλίς και οι Λεζγκίνοι», δηλώνει ο επικεφαλής των επιστημονικών μελετών του Ινστιτούτου «Διάλογος Πολιτισμών» Αλεξέι Μαλασένκο.

Παρ’ όλα αυτά, μεταξύ των Λεζγκίνων κυριαρχεί ο φόβος ότι θα χρησιμοποιηθούν ως "κρέας για τα κανόνια" στον πόλεμο του Καραμπάχ. «Πριν από λίγο καιρό υπήρχαν οι φήμες ότι το Μπακού προτίθεται να σχηματίσει στρατιωτικές μονάδες κυρίως από Λεζγκίνους και να τις στείλει στην πρώτη γραμμή του μετώπου για να πολεμήσει τους Αρμένιους. Οι ίδιοι οι Λεζγκίνοι μου το είπαν αυτό», παραδέχεται ο Malashenko.

https://vz.ru/world/2020/10/5/1063757.html

Αυτόνομη Δημοκρατίας Talysh-Mughan 21.6.93-23.8.93

H περιοχή που κατοικούν οι Λεζγκίνοι

Ο πόλεμος στη Συρία έφτασε έως την Υπερκαυκασία

της Marianna Belen'kaya

 

Η Συρία έχει γίνει μέρος της σύγκρουσης στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ. Και όχι μόνο λόγω των Σύριων μισθοφόρων, οι οποίοι, σύμφωνα με διάφορες πηγές, μεταφέρονται εκεί από την Άγκυρα. Η συριακή αντιπολίτευση στο Ιντλίμπ έθεσε τις δυνάμεις της σε κατάσταση ετοιμότητας, φοβούμενη ότι εξαιτίας της απειλής για δημιουργία μιας εστίας τρομοκρατίας στην Υπερκαυκασία και ως απάντηση στην Άγκυρα, η Ρωσία μπορεί να δώσει το πράσινο φως για μια στρατιωτική επιχείρηση στο Ιντλίμπ.

Δεκάδες πτώματα μισθοφόρων που σκοτώθηκαν στο Αζερμπαϊτζάν έχουν παραδοθεί στο Ιντλίμπ, σύμφωνα με αραβικά ΜΜΕ. Οι πληροφορίες για τον αριθμό αυτών που σκοτώθηκαν ποικίλλουν. Έτσι, σύμφωνα με το Κέντρο Παρακολούθησης του Σεβασμού των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στη Συρία, από την αρχή των εχθροπραξιών στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ, έχουν σκοτωθεί περισσότεροι από 70 Σύριοι που πολέμησαν στο πλευρό του Αζερμπαϊτζάν. Πηγές ης συριακής αντιπολίτευσης δήλωσαν στο RIA Novosti ότι οι νεκροί είναι πάνω από 90.

«Τα πτώματα 53 μισθοφόρων παραδόθηκαν στη Συρία την παραμονή της Κυριακής… Έτσι, ο συνολικός αριθμός των μισθοφόρων από τη Συρία, που σκοτώθηκαν είναι 93 άτομα», δήλωσε ένας από τους συνομιλητές του πρακτορείου. Σύμφωνα με τον ίδιο, η τρίτη παρτίδα 430 Σύριων μισθοφόρων έφυγε για τη ζώνη σύγκρουσης στο Καραμπάχ το περασμένο Σαββατοκύριακο.

Το Αζερμπαϊτζάν δεν έχει παραδεχθεί τη συμμετοχή Σύριων μισθοφόρων στις εχθροπραξίες. Ωστόσο, τα αραβικά μέσα ενημέρωσης ξεχειλίζουν από δηλώσεις Σύριων που στρατολογήθηκαν από την Τουρκία. Οι περισσότεροι από αυτούς προσελκύσθηκαν από την υπόσχεση για μεγάλους μισθούς (1,5-2 χιλιάδες δολάρια το μήνα) - ουσιαστικά δεν υπάρχουν δουλειές στη βόρεια Συρία. Σύμφωνα με έρευνες που έχουν διενεργηθεί στην περιοχή [στμ. τη ζώνη στη βόρεια Συρία
που κατέχει ο τουρκικός στρατός], περισσότερο από το 90% του πληθυσμού
απλά δεν έχει αρκετά χρήματα για να ζήσει.

Μερικοί προσλήφθηκαν με εξαπάτηση - δεν γνώριζαν καν ότι θα έπρεπε να πολεμήσουν στο Αζερμπαϊτζάν. Ένας από τους Σύριους είπε στον ιστότοπο του αραβικού BBC ότι του προσφέρθηκε να υπηρετήσει σε συνοριακό σταθμό, δεν του αναφέρθηκε το θέμα της συμμετοχής του σε εχθροπραξίες. Σε κάποιον δεν άφησαν άλλη επιλογή οι διοικητές των ομάδων που ελέγχουν την μια ή την άλλη περιοχή. Υπάρχουν όμως και εκείνοι που πήγαν συνειδητά να πολεμήσουν στο Αζερμπαϊτζάν. «Υποστηρίζουμε τη σύμμαχό μας την Τουρκία, διότι στάθηκε μαζί μας ενάντια στη Ρωσία και αγωνίζεται για την υπόθεση της Συρίας και πρέπει πάντα να είμαστε μαζί της», αναφέρει ένας από τους μισθοφόρους στο γαλλικό πρακτορείο AFP. Σύμφωνα με τον ίδιο, «εάν η Τουρκία χάσει οποιαδήποτε μάχη, αυτό θα πιέσει σε τέτοιο βαθμό που θα πρέπει να παραδώσει την περιοχή [που κατέχει στη Συρία] στο συριακό καθεστώς».

Ταυτόχρονα, αραβικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν πληροφορίες σχετικά με την ανακοίνωση από τις συριακές αντιπολιτευόμενες ομάδες για κατάσταση υψηλής επιφυλακής στο Ιντλίμπ και στην περιοχή του Χαλεπίου - φέρεται ότι έλαβαν πληροφορίες από τις τουρκικές στρατιωτικές μυστικές υπηρεσίες ότι η Ρωσία σκοπεύει να ξεκινήσει εχθροπραξίες σε έναν από αυτούς τους τομείς. Υπήρξε επίσης ένα άλλο κύμα φημών για πιθανή νέα επιχείρηση του συριακού στρατού στο Ιντλίμπ. Η δημοσίευση του "Al-Arabi al-Jadeed", επικαλούμενη εμπειρογνώμονες, ισχυρίζεται ότι είναι χρήσιμο για τη Ρωσία να εξετάσει την έναρξη μιας στρατιωτικής επιχείρησης στη βόρεια Συρία ως μέσο πίεσης στην Τουρκία όσον αφορά την πολιτική της Άγκυρας έναντι της Λιβύης και του Αζερμπαϊτζάν.

Θυμίζουμε ότι τις τελευταίες ημέρες η Ρωσία έχει εκφράσει επανειλημμένα την ανησυχία της για τις πληροφορίες σχετικά με τη μεταφορά μαχητών από τη Συρία στο Αζερμπαϊτζάν και τη Λιβύη, αλλά ταυτόχρονα σε καμία περίπτωση δεν αναφέρθηκε γι’ αυτό στην Τουρκία - ούτε στη δήλωση του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών, ούτε στην κοινή δήλωση των υπουργών Εξωτερικών της Ρωσίας και του Ιράν. Επιπλέον, «το απαράδεκτο της συμμετοχής μαχητών παράνομων ένοπλων ομάδων από άλλες περιοχές στη σύγκρουση» υπογραμμίστηκε κατά τη διάρκεια τηλεφωνικών συνομιλιών μεταξύ των Υπουργών Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ και Μεβλούτ Τσαβούσογλου, που πραγματοποιήθηκαν στο τέλος της περασμένης εβδομάδας.

Εν τω μεταξύ, η Ρωσία και η Τουρκία εξακολουθούν να έχουν σοβαρές διαφωνίες για το Ιντλίμπ. Η Μόσχα αναμένει από την Άγκυρα να εκπληρώσει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε στη συμφωνία του Μαρτίου για διαχωρισμό των τρομοκρατών και της μετριοπαθούς αντιπολίτευσης.

Βασισμένο σε τουρκικές πηγές, το "RIA Novosti" μετέδωσε ότι κατά τη διάρκεια των πρόσφατων ρωσοτουρκικών διαβουλεύσεων για το Ιντλίμπ, που πραγματοποιήθηκαν στα μέσα Σεπτεμβρίου, εκπρόσωποι των στρατιωτικών υπηρεσιών των δύο χωρών δεν κατέληξαν σε συμφωνία: η Τουρκία δεν συμφώνησε να εγκαταλείψει τα σημεία ελέγχου που βρίσκονται στα εδάφη που ελέγχονται από τον συριακό στρατό, καθώς και να μειώσει τον αριθμό των δυνάμεών της στην περιοχή, ενώ η Μόσχα αρνήθηκε να παραδώσει τις πόλεις Ταλ Ριφαάτ και Μανμπίτζ στη βόρεια Συρία στον τουρκικό έλεγχο. Αντιθέτως, από τα τέλη Σεπτεμβρίου η Τουρκία έχει αυξήσει αισθητά τη στρατιωτική της παρουσία στο Ιντλίμπ. Σύμφωνα με αραβικά μέσα ενημέρωσης, μόνο από την Παρασκευή έως και την Κυριακή, περίπου 200 φορτηγά και άλλος στρατιωτικός εξοπλισμός με "υλικά και τεχνικά μέσα" διέσχισαν τα σύνορα της Συρίας και κατευθύνθηκαν προς τα τουρκικά σημεία ελέγχου στη ζώνη αποκλιμάκωσης.

«Η αδυναμία της τουρκικής στρατηγικής είναι ότι η Άγκυρα δεν έχει ακόμη αναπτύξει μια πολιτική φόρμουλα που θα της επέτρεπε να παραμείνει στα εδάφη της Συρίας: η Τουρκία έδειξε τον Φεβρουάριο-Μάρτιο ότι είναι έτοιμη να κλιμακώσει την ένταση για να προστατεύσει τα συμφέροντά της. Ωστόσο, οι συμφωνίες με τη Μόσχα πρέπει να εκπληρωθούν και αυτές συνίστανται στο ότι ορισμένες νότιες περιοχές από τον αυτοκινητόδρομο M4 που διέρχεται από το Ιντλίμπ θα πρέπει να τεθούν υπό τον έλεγχο των στρατευμάτων του προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ», δήλωσε ο Anton Mardasov, εμπειρογνώμονας από το Αμερικανικό Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής στην Ουάσιγκτον.

 Πηγή: https://www.kommersant.ru/doc/4520067?from=main_4#id1953226

Γιατί απέτυχε το «blitzkrieg» του Αζερμπαϊτζάν στο Ναγκόρνο Καραμπάχ

 του Viktor Sokirko

Τρεις ημέρες συγκρούσεων μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Αρμενίων στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ μας επιτρέπουν να συνοψίσουμε μερικά συμπεράσματα. Διαπιστώνουμε ότι, παρά όλες τις θορυβώδεις δηλώσεις, τα σχέδια του Αζερμπαϊτζάν για επίθεση μεγάλης κλίμακας στον Καραμπάχ έχουν αποτραπεί. Γιατί ο καλύτερα εξοπλισμός και εκπαιδευμένος στρατός του Μπακού δεν μπόρεσε να οργανώσει ένα "blitzkrieg" και να ανακτήσει το πολυπόθητο Στεπανοκέρτ από το Ερεβάν;

Τα μηνύματα από το μέτωπο, δηλαδή τα σύνορα της μη αναγνωρισμένης Δημοκρατίας του Ναγκόρνο-Καραμπάχ (NKR) με το Αζερμπαϊτζάν, είναι αντιφατικά. Πρώτα απ’ όλα, σχετικά με τον αριθμό των απωλειών μεταξύ του προσωπικού και του στρατιωτικού εξοπλισμού, που στο Μπακού και το Ερεβάν φαίνεται να είναι αυθαίρετα και εξυπηρετούν τον καθένα, ενώ απορρίπτουν ο ένας τα στοιχεία του άλλου.

Διεξάγεται ένας πόλεμος πληροφοριών. Ωστόσο, υπάρχουν πραγματικές σοβαρές απώλειες σε αυτόν τον πόλεμο, κάτι που δεν προκαλεί έκπληξη δεδομένης της ενεργού χρήσης βαρέων πυροβολικού, πολλαπλών συστημάτων πυραύλων εκτόξευσης (MLRS), τεθωρακισμένων και θωρακισμένων οχημάτων και από τις δύο πλευρές.

Είμαστε υποχρεωμένοι να υποθέσουμε ότι η παρούσα επίθεση του Μπακού στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ προετοιμάστηκε προσεκτικά και σχεδιάστηκε από το Γενικό Επιτελείο των ενόπλων δυνάμεων του Αζερμπαϊτζάν. Αυτό το είδος στρατιωτικής επιχείρησης προϋποθέτει όχι μόνο τον παράγοντα του αιφνιδιασμού, αλλά και τη συγκέντρωση στρατευμάτων, καθώς οι επιτιθέμενοι πρέπει να έχουν τουλάχιστον τρεις φορές περισσότερα. Στην πραγματικότητα, αυτό συνέβη. Ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν ξεκίνησε μια επίθεση την επόμενη μέρα μετά την ολοκλήρωση των στρατηγικών ασκήσεων των Ρωσικών Ένοπλων Δυνάμεων «Καύκασος-2020», μέρος των οποίων έλαβε χώρα στην επικράτεια της Αρμενίας (με τη συμμετοχή στρατιωτών της 102ης ρωσικής στρατιωτικής βάσης στο Γκιουμρί). Το γεγονός ήταν μάλλον αναπάντεχο, αν και γενικά προβλέψιμο.

Στον κύριο μέτωπο της επίθεσης προς την κατεύθυνση της πόλης Füzuli (αρμ. Varanda), αναπτύχθηκαν επίλεκτες (όπως αναφέρεται) δυνάμεις του στρατού του Αζερμπαϊτζάν, αποτελούμενες από πέντε ταξιαρχίες, άνω των 20 χιλιάδων ανθρώπων. Είναι εξοπλισμένες με τανκς, αυτοκινούμενο και ρυμουλκούμενο πυροβολικό, MLRS, αναγνωριστικά και επιθετικά μη επανδρωμένα οχήματα. Είναι πιθανό ότι μαζί τους συνδέθηκαν άλλες μονάδες. Γενικά, πρόκειται για μια εντυπωσιακή δύναμη, ικανή να εκμεταλλευτεί την επιτυχία σε μια τακτική κατεύθυνση. Ωστόσο, αυτό δεν συνέβη, και η «ελίτ» του Αζερμπαϊτζάν σύντομα κόλλησε κατά έφοδό της, ενώ σύμφωνα με το Αρμενικό Υπουργείο Άμυνας, ωθήθηκε και πάλι στις αρχικές της θέσεις. Σε κάθε περίπτωση η μπλε-κόκκινη-πράσινη σημαία με την ημισέληνο και το οκτάκτινο αστέρι (η σημαία της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν) δεν υψώθηκε πάνω από το Füzuli.

Οι ενεργές εχθροπραξίες στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ συνεχίζονται μέχρι σήμερα. Επιπλέον, η έντασή τους αυξάνεται λόγω της χρήσης βαρέων όπλων και από τις δύο πλευρές. Και όπως ανακοίνωσε η επίσημη εκπρόσωπος του Αρμενικού Υπουργείου Άμυνας Shushana Stepanyan, «οι Αρμενικές Ένοπλες Δυνάμεις είναι αναγκασμένες να χρησιμοποιήσουν κάθε μέσο καταστροφής και στρατιωτικού εξοπλισμού ευρείας ακτίνας για να καταστρέψουν το ανθρώπινο δυναμικό, κινητούς και ακίνητους στόχους, στρατιωτικό εξοπλισμό σε μεγάλες περιοχές». Αυτό σημαίνει τη χρήση των MLRS "Grad" και "Smerch", καθώς και, πιθανώς, επιχειρησιακά-τακτικά συστήματα πυραύλων "Iskander". Το Αζερμπαϊτζάν χρησιμοποιεί αντίστοιχα όπλα. Και αυτό μοιάζει περισσότερο με μια αμοιβαία ανταλλαγή κτυπημάτων, μάχη χαρακωμάτων, παρά ανάπτυξη επιθετικών ενεργειών.

Σύμφωνα με μια από τις εκδοχές, η αποτυχία της επίθεσης του Μπακού στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ συνδέεται υποτίθεται με την προδοσία ενός από τους στρατηγούς του Γενικού Επιτελείου του Αζερμπαϊτζάν, ο οποίος "διέρρευσε" χάρτες με σχέδια επερχόμενων εχθροπραξιών στην αντίπαλη πλευρά (αυτό, και πάλι, φέρεται να έχει τη συμμετοχή Ρώσων αξιωματικών). Ως αποτέλεσμα, οι Αρμένιοι εγκατέστησαν ισχυρά ναρκοπέδια στις περιοχές της πιθανής προώθησης του στρατού του Αζερμπαϊτζάν και απενεργοποίησαν μεγάλο μέρος των αρμάτων μάχης του εχθρού. Λόγω αυτού του γεγονότος απέτυχε το σχέδιο του Μπακού για την ταχεία προέλαση του στρατού στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ.

«Αυτή η εκδοχή είναι τουλάχιστον αφελής», δήλωσε ο στρατιωτικός εμπειρογνώμονας Βλαδίμηρ Ποπώφ, που παλαιότερα είχε υπηρετήσει στο Γενικό Επιτελείο των Ενόπλων Δυνάμεων της Ρωσίας. - «Εκεί, υπάρχει μόνο ένας δρόμος, γιατί πρόκειται για μια ορεινή περιοχή, όπου η προώθηση των στρατευμάτων περιορίζεται ακριβώς από τις ιδιαιτερότητες του τοπίου. Οι σφήνες των αρμάτων μάχης με τον τρόπο του Γκουντέρια είναι εξ ορισμού αδύνατες, κινούνται είτε σε βράχια είτε σε στενά φαράγγια, τα οποία δεν είναι τόσο δύσκολο να ναρκοθετηθούν, και ταυτόχρονα οργανωθεί πυκνή επίθεση αντιαρματικών όπλων. Μόνος του ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν έπεσε σε αυτήν την παγίδα, την οποία, και πράγματι την πλήρωσε.

Αυτά είναι τα βασικά της τέχνης των τακτικών κινήσεων, τα οποία μαθαίνουν οι Αρμένιοι στρατιωτικοί στη Ρωσική Ακαδημία του Γενικού Επιτελείου, αλλά στο Αζερμπαϊτζάν, προφανώς, τα έχουν μισοξεχάσει, αν μετακίνησαν έτσι απερίσκεπτα τα τανκς τους πάνω σε μη ιχνηλατημένο έδαφος».

Μπορεί το Αζερμπαϊτζάν να νικήσει την Αρμενία στη διαμάχη για το Ναγκόρνο-Καραμπάχ χρησιμοποιώντας τη στρατιωτική του δύναμη; Θεωρητικά, μπορεί. Σ’ αυτό το πεδίο το Μπακού έχει πολύ περισσότερα ατού από το Ερεβάν.

Ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν είναι μεγαλύτερος αριθμητικά, στις τάξεις του υπηρετούν περισσότεροι από 130 χιλιάδες στρατιώτες, έναντι 45 χιλιάδων της Αρμενίας (ο πληθυσμός του Αζερμπαϊτζάν είναι πολύ μεγαλύτερος - 10 εκατομμύρια έναντι τριών). Οι εφεδρείες επίσης διαφέρουν σημαντικά - 850 χιλιάδες "ξιφολόγχες" για το Μπακού και μόνο 200 χιλιάδες για το Ερεβάν. Το Αζερμπαϊτζάν ξεπερνά επίσης την Αρμενία στον αριθμό όπλων και στρατιωτικού εξοπλισμού. Αν μιλούμε για άρματα μάχης, τότε είναι 785 (εκ των οποίων 200 T-90S) έναντι 320 (κυρίως T-72 και T-55), για BMP 2 800 έναντι 750, σε πυροβολικό (αυτοκινούμενο και ρυμουλκούμενο) 774 έναντι 238, για MLRS - ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν διαθέτει 450 συστήματα, ο αρμενικός 70.

Το Αζερμπαϊτζάν ξεπερνά επίσης την Αρμενία στον αριθμό των μαχητικών αεροσκαφών. Αλλά εδώ βρίσκεται ταυτόχρονα ο «αδύναμος κρίκος» στη στρατιωτική δομή του Μπακού - η Πολεμική Αεροπορία της χώρας διαθέτει απαρχαιωμένα (μη εκσυγχρονισμένα) μαχητικά MiG-29 και MiG-25, καθώς και ιταλικά εκπαιδευτικά (χαρακτηρίζονται ως ελαφρά μαχητικά) Aeromacchi M-346. Διαθέτει ακόμη δύο βομβαρδιστικά Su-24 και 16 Su-25. Το Ερεβάν απέκτησε πρόσφατα τέσσερις σύγχρονα καταδιωκτικά Su-30SM, τα οποία δεν έχουν ακόμη χρησιμοποιηθεί σε πραγματικές συνθήκες μάχης.

Ο πόλεμος στον αέρα και από τις δύο πλευρές δεν διεξάγεται πολύ ενεργά. Είναι γνωστή η κατάρριψη ενός An-2 του Αζερμπαϊτζάν An-2 και τώρα κυκλοφορεί η πληροφορία σχετικά με ένα Su-25, το οποίο φέρεται ότι καταρρίφθηκε από ένα τουρκικό F-16 (η Άγκυρα και το Μπακού αρνούνται το γεγονός ). Ο λόγος έγκειται στα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας της Αρμενίας, τα οποία περιλαμβάνουν συστήματα S-300V, Tor-M2KM, συστοιχίες Buk-M2, S-125 "Neva", "Circle", "Cube" και άλλα, συμπεριλαμβανομένων φορητών πυραυλικών συστημάτων "Verba", "Igla", "Strela-2". Και εδώ το Ερεβάν έχει ένα πλεονέκτημα έναντι του Μπακού, το οποίο είναι αρκετά ισχνότερο στην αντιαεροπορική άμυνα, αν και είναι εξοπλισμένο με δύο συστοιχίες του ρωσικού S-300PMU2 "Favorite", μία συστοιχία των ισραηλινών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας Barak-8, καθώς και τα Λευκορωσικά συστήματα T38 "Stilet" και τα ισραηλινά SPYDER SR.

Δεν είναι τυχαίο ότι ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν (πιθανώς με την υποστήριξη τουρκικών drone και καταδιωκτικών) επικεντρώθηκε ακριβώς στην καταστροφή των αρμενικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας (ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε την καταστροφή 12 αρμενικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας).

Το Μπακού αναφέρει τακτικά για την ήττα των αντιπυραυλικών συστημάτων του εχθρού, ωστόσο δεν ρισκάρει ακόμη να εισβάλει στον εναέριο χώρο της Αρμενίας, με εξαίρεση τη χρήση UAV, για την κατάρριψη των οποίων ενημερώνει τακτικά το Υπουργείο Άμυνας της Αρμενίας. Υπάρχει επίσης μια απόχρωση εδώ με την παρουσία στην περιοχή των ρωσικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας που αναπτύσσονται στο Gyumri και στην αεροπορική βάση Erebuni κοντά στο Ερεβάν, τα οποία είναι σε θέση να ελέγχουν τον εναέριο χώρο πάνω από το Ναγκόρνο-Καραμπάχ.

Η αναλογία των στρατιωτικών δυνάμεων της Αρμενίας και του Αζερμπαϊτζάν εμφανίζεται ότι γέρνει υπέρ του δεύτερου, αλλά, όπως φάνηκε, το Μπακού δεν κατάφερε να επιτύχει κάτι σπουδαίο στην επίγεια επιχείρηση στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ. Δεν μπορεί ή δεν θέλει;

"Η ισορροπία των δυνάμεων στις εχθροπραξίες έχει σημασία, αλλά η ανωτερότητα δεν είναι πάντα αποφασιστική για την επίτευξη της νίκης", δήλωσε στην εφημερίδα VZGLYAD ο αντιστρατηγός ε.α. Ανατόλι Χρουλιόφ, πρώην διοικητής του 58ης ρωσικής στρατιάς που συμμετείχε στον λεγόμενο πενθήμερο πόλεμο με τη Γεωργία. – «Εδώ, το κίνητρο των στρατιωτών και της διοίκησης, η αποφασιστικότητα στη δράση, η σαφής οργάνωση και η κατανόηση του τελικού στόχου είναι πιο σημαντικά. Σε αυτήν την κατάσταση, ο φαινομενικά ασθενέστερος αρμενικός στρατός έχει ένα πλεονέκτημα όχι μόνο ως αμυνόμενη, αλλά και ως πιο συνεκτική και επικεντρωμένη στην απώθηση της επίθεσης. Έχει στόχο να προστατεύσει την περιοχή και για το σκοπό αυτό ο τοπικός πληθυσμός υποστηρίζει ενεργά τους στρατιώτες Εάν θυμηθούμε και στις προηγούμενες ένοπλες συγκρούσεις στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ, τότε ήταν, ακριβώς, το προσωπικό θάρρος του στρατού που συνέβαλε στην επίτευξη της επιτυχίας, όταν μια μικρή μονάδα ήταν σε θέση να αντισταθεί σε μεγαλύτερες επιτιθέμενες δυνάμεις και στη συνέχεια μάλιστα να αντεπιτεθεί. Δεν θα εκτιμήσω τις δυνατότητες των δύο πλευρών, θα σημειώσω μόνο ότι οι Αρμένιοι διεξάγουν μια πιο οργανωμένη και στοχευμένη άμυνα».

Πηγή: https://vz.ru/world/2020/9/30/1062918.html

Η Ρωσία και η Ευρώπη πρέπει να απαντήσουν στον Ερντογάν για την Αγία Σοφία

του Gevorg Mirzayan

Έχουν περάσει αρκετές ημέρες από τότε που ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ερντογάν άλλαξε το καθεστώς της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί, και ο κόσμος εξακολουθεί να είναι αγανακτισμένος με αυτήν την πράξη -άξεστη, προκλητική, επιπόλαιη, ακόμη και σκοταδιστική. Και αυτές οι εξάρσεις αγανάκτησης προκαλούν μόνο λύπη. Όχι επειδή είναι αβάσιμοι ή προσβλητικοί για την Τουρκία, αλλά επειδή συνιστούν μόνο μια ψυχολογική μετουσίωση. Είναι μια βολική ψυχολογικά στάση για τις δυτικές ελίτ, ένα υποκατάστατο πραγματικών ενεργειών που θα έπρεπε να είχαν ακολουθήσει. Όχι λόγω της ίδιας της Αγίας Σοφίας, αλλά επειδή η αλλαγή της κατάστασής της είναι ένα ακόμη βήμα προς τη μετατροπή της Τουρκίας σε ένα σκοταδιστικό επιθετικό κράτος - όνειρο του Ρετζέπ Ερντογάν και απειλή για τον δυτικό πολιτισμό. Φυσικά, οι υποστηρικτές του Τούρκου προέδρου δεν θα συμφωνήσουν με αυτήν την πρόταση. Και, εκ πρώτης όψεως, έχουν πολλά επιχειρήματα να αντιτάξουν. Κοιτώντας όμως βαθύτερα, τα επιχειρήματά τους αποδεικνύονται τουλάχιστον αμφίβολα.

Έτσι, ορισμένοι υποστηρίζουν ότι δεν μπορούμε να τιμωρήσουμε τον Ερντογάν, γιατί είχε κάθε δικαίωμα να το κάνει, ως πρόεδρος μιας κυρίαρχης χώρας. «Η Τουρκία αποφάσισε να αλλάξει το καθεστώς της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί, με βάση την επιθυμία και τη βούληση του λαού. Η γνώμη των άλλων χωρών δεν μπορεί να επηρεάσει την απόφασή μας», δήλωσε ο Ερντογάν.

Επιθυμία και θέληση, ας το ξεκαθαρίσουμε, όχι μόνο της πλειοψηφίας της κοινωνίας (όπως δείχνουν έρευνες κοινής γνώμης), αλλά και της πλειοψηφίας του πολιτικού κατεστημένου. Ωστόσο, πρώτον, οι ελίτ πρέπει να συγκρατούν τις καταστροφικές συναισθηματικές εκρήξεις του εκλογικού σώματος (π.χ. εάν τώρα διεξάγουμε μια έρευνα στη Ρωσία με το ερώτημα «θέλετε να εθνικοποιήσουμε όλα τα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου», το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού θα ανταποκριθεί θετικά). 

Δεύτερον, η Αγία Σοφία είναι ένα από τα πιο σημαντικά ιστορικά μνημεία, τμήμα της κληρονομιάς της UNESCO. Και αυτή η κληρονομιά πρέπει να προστατευτεί.

Άλλοι μας καλούν να δούμε το γεγονός σωστά - δηλαδή μέσω του πρίσματος της τουρκικής εσωτερικής πολιτικής. Εξηγούν ότι αλλάζοντας το καθεστώς της Αγίας Σοφίας, ο Ερντογάν έλυσε τα εσωτερικά του πολιτικά προβλήματα. Κέρδισε την κοσμική-φιλελεύθερη αντιπολίτευση, κινητοποίησε το εκλογικό του σώμα, απέσπασε την προσοχή της κοινωνίας από τα οικονομικά προβλήματα - και επίσης κατέστρεψε τα συμβολικά θεμέλια της Τουρκικής Δημοκρατίας του Ατατούρκ, τα οποία ο πρόεδρος θα μεταμορφώσει βήμα προς βήμα σε οθωμανικό σουλτανάτο του Ερντογάν.

Το εξωτερικό κριτήριο, και ειδικά το αντιχριστιανικό υπόβαθρο, ήταν κάτι δευτερεύον για αυτόν, και μάλλον ένας τρόπος να αποδείξει στον πληθυσμό ότι είναι ένας ισχυρός και κυρίαρχος σουλτάνος (γι' αυτό ο Ερντογάν και η αυλή του απαντούν σταθερά σε όλες τις δυτικές αιτιάσεις: «δεν είναι δική σας δουλειά»). Αυτό σημαίνει ότι οι δυτικές χώρες δεν χρειάζεται να αντιληφθούν την αλλαγή του καθεστώτος της Αγίας Σοφίας ως προσωπική προσβολή και απειλή για αυτές.

Το πρόβλημα, όμως, είναι ακριβώς αυτό. Η Τουρκία που θέλει να δημιουργήσει ο Ρετζέπ Ερντογάν (ή μάλλον να επανασυστήσει) είναι η απειλή. Καταστρέφοντας την κοσμική αντιπολίτευση και τα σύμβολά της, αποσυναρμολογώντας τα «δυτικά» θεμέλια του τουρκικού κράτους και ενθαρρύνοντας τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό και τον εθνικισμό μεταξύ του πληθυσμού, ο Τούρκος ηγέτης μετατρέπει ένα προοδευτικό φιλελεύθερο κράτος σε έναν επιθετικό θρησκευτικό σχηματισμό. Και αν δεν σταματήσει τώρα, κατά τη διαδικασία της δημιουργίας του, τότε αργότερα θα απαιτηθεί πολύ περισσότερη προσπάθεια για να αποτραπεί αυτή η εξέλιξη.

Αγνώστου προελεύσεως MIG-29 κατέφθασαν στη Λιβύη για υποστήριξη του Χάφταρ

του Γιεβγένι Κρούτικωφ

Για πρώτη φορά από την εποχή της δολοφονίας του Καντάφι ξεκίνησε στη Λιβύη μεγάλη στρατιωτική επιχείρηση από αέρος. Όπως φαίνεται, σ’ αυτήν θα πάρουν μέρος αεροσκάφη MIG-29. Κάποιες πηγές ήδη βεβαιώνουν ότι, υποτίθεται, τα αεροσκάφη αυτά πέταξαν από την Συρία. Μπορούμε να πιστέψουμε ανάλογες πληροφορίες και τι σημαίνει η εμφάνιση των αεροπορικών ενισχύσεων για την πορεία του πολέμου σε αυτήν την χώρα;

Την νύχτα της Παρασκευής η πολεμική αεροπορία του Λιβυκού Εθνικού Στρατού (LNA) του στρατάρχη Χάφταρ πραγματοποίησε μια σειρά επιθέσεων σε θέσεις της κυβέρνησης Εθνικής Συνεννόησης (PNS) στα νοτιο-ανατολικά της Τρίπολης. Σύμφωνα με πηγές τρίτων, το αποτέλεσμα των επιθέσεων ήταν η καταστροφή της γέφυρας νοτίως της πόλης Γκαργιάν. Επιπλέον κτυπήθηκαν μερικά τουρκικά drones (τα στοιχεία που δίνουν οι αντιμαχόμενες πλευρές είναι δύσκολο να επιβεβαιωθούν, και έως τώρα υπάρχει σιγουριά μόνον για ένα UAV). Νωρίτερα, εκπρόσωποι του LNA κήρυξαν, στην ουσία, πόλεμο στην PNS από αέρος, ενώ, ταυτοχρόνως, όλα τα σημεία δράσης των Τούρκων στην Τρίπολη χαρακτηρίστηκαν ως νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι.

«Τις επόμενες ώρες θα δείτε την ισχυρότερη αεροπορική εκστρατεία στην ιστορία της Λιβύης» - μετέφεραν την Πέμπτη ορισμένα τουρκικά ΜΜΕ τα λόγια του διοικητή της αεροπορίας του LNA Sakra al-Jarusha. Και ο επικεφαλής του υπουργείου Εσωτερικών της PNS Fathi Bashagha δήλωσε στο Bloomberg ότι τουλάχιστον 6 καταδιωκτικά MIG-29 και Su-24 πέταξαν από την Συρία για να είναι στη διάθεση των δυνάμεων του LNA. Ωστόσο, δεν είναι σαφές, σημειώνει το Bloomberg, εάν πρόκειται για νέες ενισχύσεις ή αν ανήκαν στον Χάφταρ και ήταν για επισκευή στη Συρία. Εν συνεχεία, την πληροφορία για την εμφάνιση στο πλευρό του Χάφταρ MIG-29 την μετέδιδαν και αμερικανικά μέσα ενημέρωσης.

Αρχικώς, έμοιαζε η υπόθεση ως μέρος του συνηθισμένου πολέμου πληροφοριών. Αλλά τώρα μπορούμε να πούμε με σιγουριά ότι στην αεροπορική βάση της Jufra, στην Κυρηναϊκή, πράγματι προσγειώθηκε ένας αριθμός MIG-29 χωρίς νούμερα και αναγνωριστικά σήματα. Από πού ήλθαν, σε ποιόν ανήκουν και ποιος κάθεται στο πιλοτήριο είναι άγνωστο.

Στην νυχτερινή επιδρομή εναντίον των θέσεων της PNS στην Τρίπολη αυτά τα αεροσκάφη δεν πήραν μέρος. Οι εκπρόσωποι του LNA λένε ότι αυτή τη στιγμή σε επιχειρησιακή ετοιμότητα είναι μόνον 4 MIG-29. Και εδώ γεννιούνται σκέψεις τόσο στρατιωτικής όσο και πολιτικής υφής.

Ο κυνισμός της Άγκυρας και τα τουρκικά αδιέξοδα στην βορειο-ανατολική Συρία

του Fehim Tastekin

Παρά τις νέες προκλήσεις που έχει δημιουργήσει η διάδοση του κορονοϊού, η Τουρκία συνεχίζει την ανάπτυξη στρατευμάτων στο Ιντλίμπ της Συρίας και διατηρεί το στενό γράπωμα των περιοχών ανατολικά του Ευφράτη.

Η Άγκυρα έχει μεταφέρει έναν αριθμό στρατιωτικών οχημάτων και πυρομαχικών στο Ιντλίμπ, αυξάνοντας, μέχρι τις 8 Απριλίου, τον αριθμό των στρατιωτικών παρατηρητηρίων, στον τελευταίο προμαχώνα των ανταρτών, σε 53. Η αυξανόμενη στρατιωτική δραστηριότητα της Τουρκίας στο Ιντλίμπ δεν αποτελεί έκπληξη, δεδομένης της πιθανής επικείμενης επιχείρησης εντός και γύρω από τον θύλακα για να ανοίξει εκ νέου ο αυτοκινητόδρομος Μ4 και να δημιουργηθεί ένας διάδρομος ασφαλείας και στις δύο πλευρές του στρατηγικού άξονα, όπως απαιτείται από τη συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Ρωσίας. Η συμφωνία, που υπεγράφη στη Μόσχα στις 5 Μαρτίου, προβλέπει την κατάπαυση των εχθροπραξιών, υπό τον όρο ότι θα συνεχιστεί η προσπάθεια για την εξάλειψη των τρομοκρατικών ομάδων. Ωστόσο, υπήρξε κλιμάκωση σε ένα άλλο μέτωπο.

Οι δυνάμεις που υποστηρίζονται από την Τουρκία και έχουν αναπτυχθεί ανατολικά του Ευφράτη, σε μια περιοχή που έχει τεθεί υπό τον τουρκικό έλεγχο στην επιχείρηση «Πηγή Ειρήνης» έχουν αυξήσει τις επιθέσεις τους εναντίον των, υπό κουρδική ηγεσία, Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) και των κυβερνητικού στρατού (SAA).

Η πανδημία του κορονοϊού βρίσκεται στην κορυφή της ημερήσιας διάταξης, όχι μόνον στις περιοχές της αυτόνομης διοίκησης της Βόρειας και Ανατολικής Συρίας όπου την ηγεσία την έχουν οι Κούρδοι, αλλά και στην ελεγχόμενη από την Τουρκία περιοχή μεταξύ του Tell Abyad και του Ras al-Ain στα ανατολικά του Ευφράτη. Η πανδημία αναμένετο να επιβραδύνει τις μάχες και εκεί. Ωστόσο, οι επιθέσεις δεν έχουν διακοπεί ούτε λόγω της πανδημίας, ούτε από τις διενέξεις μεταξύ των φατριών εντός του Συριακού Εθνικού Στρατού (SNA), που υποστηρίζεται από την Τουρκία. Αυξάνεται, επίσης, και η δυσαρέσκεια των Σύριων μαχητών από την διακοπή της μισθοδοσίας τους από την Τουρκία.

Τον Μάρτιο, καθώς η πανδημία προκάλεσε παγκόσμια αναταραχή, έλαβαν χώρα συγκρούσεις στην συγκεκριμένη περιοχή, ιδίως γύρω από τους οικισμούς Tell Abyad, Ain Issa και Tell Tamer. Τον Απρίλιο σημειώθηκε αύξηση της βίας.

Οι δυνάμεις που υποστηρίζονται από την Τουρκία και εδρεύουν στο Ras al-Ain βομβαρδίζουν χωριά στην, κυρίως, χριστιανική πόλη Tell Tamer, η οποία βρίσκεται στον αυτοκινητόδρομο Μ4, σε απόσταση περίπου 37 χιλιομέτρων από το Ras al-Ain. Αλλά και οι οικισμοί Ain Issa και Tell Abyad βρίσκονται στο στόχαστρο. Η συχνότητα των συγκρούσεων δείχνει μια στρατηγική σύγκρουσης χαμηλής έντασης.

Σύμφωνα με τοπικές αναφορές, οι αντάρτες που υποστηρίζονται από την Τουρκία κτύπησαν αρκετά χωριά και πόλεις κοντά στο Tell Abyad και στο Ain Issa με όλμους και βλήματα του πυροβολικού από την 1^η έως στις 16 Μαρτίου. Ένας πολίτης και ένας Σύριος στρατιώτης τραυματίστηκαν από τους βομβαρδισμούς κοντά στο Tell Abyad και Ain Issa στις 15 και 16 Μαρτίου.